عەلی شنگالی، ناڤێ وى یێ دروست (عهلی قاسم خدر محهمهد)، بابێ (سەردار)ى ژى ناڤداره، سیاسەتمەدار و نڤیسەرهكێ كورده. ل سالا 1933ێ ل پارێزگەها مویسلێ هاتییە دونیایێ و باوەرنامهیا دبلۆمێ ل پشکا کارەبا شەمەندەفڕێ ل پەیمانگەها تەکنیکى یا مویسلێ ب دەستڤە ئینایە. ل سالا 1964ێ بوویە ئەندامێ جڤاتا سەرکردایەتییا شۆڕشێ ل کوردستانێ، سالا 1966ێ د کۆنگرەیێ حەفتێ و ل سالا 1970ێ د کۆنگرەیێ هەشتێ دا بوویە ئەندامێ کۆمیتا ناڤین و مەکتەبا سیاسى یا پارتییا دیمۆکراتا کوردستانێ، ل سالا 1953ێ بوویە فەرمانبەرێ هونەرى ل پشکا کارەبا شەمەندەفڕێ ل مووسلێ، سالا 1955ێ ل فەرمانگەها هێلا ئاسنى ل مويسلێ هاتیيە دامەزراندن و د هەمان سال دا بوویە ئەندامێ سەندیکا کرێکارێن پارتییا دیمۆکراتا کوردستانێ، ل سالا 1956ێ پشکدارى د خۆنیشادانێن هێرشا سێقۆلى یا بریتانیا و فرەنسا و کۆمارا ئیسرائیلێ ل سەر مسرێ كرى ل باژارێ مویسلێ هاتیيە بەندکرن و ژ کارى هاتيیە لادان، سالا 1975ێ پشتى نسکۆیا شۆڕشا ئیلۆنێ چوویە ئیرانێ، ل 16ى ئیلۆنا 1975ێ وەکو پەنابەر ل گەل مالباتا خوە چوویە باژارێ دیمەشقێ ل سووریێ، زمانێن کوردی، عەرەبى و فارسى دزانى، ل رۆژا شەمبى 5ى ئیلۆنا سالا 2020 ل باژێڕێ دهۆکێ وەغەرا دووماهییێ کرییە و وەکو نڤیسەر چەندین بەرهەم ل پشت خوە هێلاینە وەکو:
- الحركة التحرریة الكوردیة مواقف وآراء ـ ١٩٩٧م.
- أوراق من أرشیف كوردستان ـ ٢٠٠٧.
- القضیة الكوردیة وحزب البعث العربي الاشتراكي في العراق ـ ٢٠٠٦م ـ الجزء الأول.
- القضیة الكوردیة وحزب البعث العربي الاشتراكي في العراق ـ ٢٠٠٩م ـ الجزء الثاني.
- القضیة الكوردیة وحزب البعث العربي الاشتراكي في العراق ـ ٢٠١٢م ـ الجزء الثالث.
- حقیقة مسیرة ثورة ١١ ایلول ١٩٦١ ـ ٢٠١٣م.
- صفحات من نبع ذاكرتي في الحزب الدیمقراطي الكوردستاني ـ ٢٠١٥م.
- أضواء علی حقیقة علاقات حزب العمال الكوردستانيK.Kمع سوریا.
- حقائق ووثائق حول المؤتمر القومي الكوردستاني ـ ١٩٩٦.
